Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Aros yn gorfforol weithgar

Trwy gadw'n gorfforol weithgar, bydd eich iechyd a'ch ansawdd bywyd yn gwella a hefyd gall eich helpu i fyw'n hirach. Nid yw hi byth yn rhy gynnar nac yn rhy hwyr i ddechrau.

Manteision iechyd

Mae gweithgarwch corfforol yn cynnwys unrhyw beth o dasgau bob dydd megis glanhau'r tŷ, garddio caled neu fynd â'r ci am dro i ymarfer penodol megis nofio, golff, gweithgarwch yn y gampfa neu denis. Y math gorau o weithgarwch yw un sy’n gwneud i chi deimlo ychydig yn gynhesach ac anadlu ychydig yn drymach, ac sy’n gwneud i’ch calon a’ch pwls guro’n gyflymach nag arfer.

Dyma rai o fanteision cadw'n gorfforol weithgar:

  • llai o risg o ddatblygu clefyd a all beryglu'ch bywyd
  • mwy tebygol o gyrraedd neu gynnal pwysau iach
  • teimlo’n well
  • cysgu'n well a mwy o egni yn ystod y dydd

Trwy aros yn gorfforol weithgar, rydych hefyd yn debygol o aros yn annibynnol yn hirach. Gall ymarfer eich gwneud yn gryfach. Byddwch yn teimlo'n fwy hyderus ac yn rhan o fywyd.

Cofiwch, cyn dechrau ar drefn ymarfer newydd, mae'n syniad da siarad â'ch meddyg i ddechrau. Mae eich meddyg lleol hefyd yn fan cychwyn da ar gyfer dysgu am ymarfer er lles eich iechyd.

Peryglon segurdod corfforol

Mae segurdod yn eich gadael yn fwy agored i'r canlynol:

  • clefyd y galon
  • rhai canserau
  • diabetes
  • osteoporosis, yn arwain at dorri esgyrn (gellid osgoi hanner y niferoedd o doriadau'r glun trwy weithgarwch corfforol rheolaidd)
  • gordewdra a phroblemau iechyd cysylltiedig

Dechrau’r broses

Os nad ydych wedi ymarfer ers blynyddoedd - ac amcangyfrifir bod pedwar o bob deg person dros 50 yn gwneud dim neu braidd dim ymarfer - dechreuwch gan bwyll a gwneud mwy yn raddol. Os ydych chi’n ymarfer am y tro cyntaf, neu’n ansicr a ddylech roi cynnig ar weithgaredd penodol, siaradwch â’ch meddyg.

Mae'r arbenigwyr yn argymell hanner awr o ymarfer cymedrol o leiaf bum gwaith yr wythnos. Gall yr holl ymarfer gael ei wneud mewn un hanner awr, neu ei rannu'n gyfnodau byrrach o weithgarwch drwy gydol y diwrnod.

Gallai fod yn syniad da dechrau drwy gerdded yn sionc am bum munud yn eich parc lleol, gan gynyddu’n raddol i’r 30 munud llawn dros nifer o wythnosau. Mae cerdded yn dda iawn i'ch iechyd, ac mae cannoedd o grwpiau cerdded ar agor i bob oed ledled y wlad.

Canllawiau oedran

Does dim rheswm i roi’r gorau i chwaraeon neu ymarfer corff yr ydych yn eu mwynhau am eich bod yn mynd yn hŷn. Dylech anelu i wneud o leiaf 30 munud o weithgarwch corfforol cymedrol bum gwaith neu fwy yr wythnos. Hyd yn oed os na fuoch chi’n arbennig o heini yn iau, mae nifer o fuddiannau i wella eich ffitrwydd wrth i chi fynd yn hŷn. Cofiwch ddal i symud a chadw eich symudedd a’ch hyblygrwydd drwy weithgarwch dyddiol hefyd.

Os ydych yn eich 80au a'ch 90au, gall ymarfer rheolaidd ysgafn helpu i gynnal cryfder y cyhyrau a gwella'ch gallu i symud. Trwy weithgarwch dyddiol gallwch gadw eich symudedd a'ch hyblygrwydd

Gweithgareddau dyddiol

Mae'n hawdd gwneud mwy o weithgarwch corfforol heb orfod gwneud newidiadau mawr i'ch ffordd o fyw. Gallwch ddechrau trwy ei gynnwys yn eich bywyd bob dydd heb fawr ddim ymdrech na chynllunio. Gallwch:

  • gerdded i fyny'r grisiau - peidiwch â defnyddio'r lifft neu'r grisiau symudol
  • dod oddi ar y bws neu'r trên un stop neu ddau yn gynharach i gerdded adref neu i'r gwaith
  • treulio mwy o amser yn mwynhau diddordebau egnïol, megis garddio neu golff
  • gadael y car gartref fwy
  • glanhau'r car neu ddefnyddio'r sugnydd llwch
  • defnyddio llai ar yr e-bost a cherdded mwy o gwmpas y swyddfa

Additional links

Allweddumynediad llywodraeth y DU