Gwefan llywodraeth y DU

Nodwch fod gan y wefan hon system allweddumynediad llywodraeth y DU

Gwasanaethau cyhoeddus i gyd yn un lle

Trefn llywio pennaf

Lwfans Rhiant Gweddw

Os ydych chi'n rhiant sydd wedi colli gŵr, gwraig neu bartner sifil a bod gennych blentyn neu berson ifanc (16 neu dan 20 oed) sy'n dibynnu arnoch a'ch bod yn cael Budd-dal Plant ar eu cyfer, mae'n bosib y gallwch chi hawlio'r Lwfans Rhiant Gweddw.

Pwy gaiff hawlio?

Mae'n bosib y cewch y Lwfans Rhiant Gweddw os yw'r canlynol yn berthnasol i chi:

  • rydych yn magu plentyn neu berson ifanc dan 19 oed (neu dan 20 oed mewn rhai achosion) ac yn derbyn Budd-dal Plant ar ei gyfer
  • rydych chi dan oedran Pensiwn y Wladwriaeth (60 oed i fenywod a 65 i ddynion)
  • bu farw eich gŵr, eich gwraig neu'ch partner sifil
  • mae eich gŵr, eich gwraig neu eich partner sifil wedi talu cyfraniadau Yswiriant Gwladol

Mae’n bosibl y gallwch chi hefyd hawlio Lwfans Rhiant Gweddw:

  • os ydych chi'n disgwyl babi eich diweddar ŵr neu babi eich diweddar bartner sifil (a chithau'n feichiog oherwydd triniaeth ffrwythlondeb)
  • bod eich gŵr, eich gwraig neu eich partner sifil wedi marw o ganlyniad i'w gwaith - hyd yn oed os nad oeddent yn talu Cyfraniadau Yswiriant Gwladol

Pwy na chaiff hawlio?

Chewch hi ddim hawlio:

  • os oeddech chi a'ch gŵr neu'ch gwraig wedi ysgaru pan fu farw neu os oedd y bartneriaeth sifil wedi chwalu pan fu farw'r partner sifil
  • os byddwch yn ailbriodi neu'n byw gyda phartner fel gŵr a gwraig neu fel eich bod wedi ffurfio partneriaeth sifil
  • os ydych chi yn y carchar

Faint fyddwch chi'n ei gael?

£95.25 yr wythnos yw lwfans sylfaenol cyfredol Lwfans Rhiant Gweddw. Mae'n bosib y bydd gennych hawl i gael pensiwn ychwanegol.

Sut mae'n cael ei dalu

Mae'r Lwfans Rhiant Gweddw yn cael ei dalu i'ch cyfrif banc, cymdeithas adeiladu, Swyddfa'r Post® neu Gynilion Cenedlaethol sy'n derbyn Taliadau Uniongyrchol.

Os ydych yn ddall neu os oes angen i'r sawl sy'n gofalu amdanoch gasglu'r arian, anfonir siec atoch y gellir ei chyfnewid am arian yn Swyddfa'r Post®.

Yr effaith ar fudd-daliadau eraill

Os ydych chi eisoes yn cael un o'r budd-daliadau canlynol, mae'n bosibl y bydd eich taliadau'n newid unwaith i chi ddechrau cael Lwfans Rhiant Gweddw:

  • Cymhorthdal Incwm
  • Budd-dal Analluogrwydd
  • Lwfans Ceisio Gwaith
  • Lwfans Gofalwr
  • Lwfans Cyflogaeth a Chymorth

Bydd y swyddfa sy'n delio â'ch hawliad yn esbonio sut mae hyn yn gweithio.

Lwfans Profedigaeth

Os ydych yn o leiaf 45 oed ond dan oedran Pensiwn y Wladwriaeth a bod eich Lwfans Rhiant Gweddw yn dod i ben o fewn 52 wythnos o'ch profedigaeth, mae'n bosib y cewch Lwfans Profedigaeth.

Sut mae hawlio?

Cewch archebu pecyn hawlio Budd-daliadau Profedigaeth, ffurflen BB1, dros y ffôn gan eich swyddfa Canolfan Byd Gwaith agosaf. Mae nodiadau gyda'r pecyn hefyd sy'n eich helpu i lenwi'r ffurflen gais.

Llwytho ffurflen hawlio i'w hargraffu a'i llenwi

Neu fe allwch lwytho'r ffurflen hawlio oddi ar wefan yr Adran Gwaith a Phensiynau.

Ar ôl llenwi'r ffurflen, anfonwch hi i'ch swyddfa Canolfan Byd Gwaith agosaf cyn gynted â phosib.

Dim ond am dri mis y gellir ôl-ddyddio'r hawliadau ac fe'u dyddir pan fydd y swyddfa'n eu derbyn, felly os oedwch chi, mae'n bosib y collwch chi'ch budd-dal.

Beth i'w wneud os bydd eich amgylchiadau'n newid

Mae'n bwysig eich bod yn cysylltu â'ch swyddfa Canolfan Byd Gwaith leol neu â'ch swyddfa Nawdd Cymdeithasol leol os bydd eich amgylchiadau'n newid, er enghraifft:

  • os byddwch yn ailbriodi
  • os byddwch yn dechrau byw gyda phartner fel gŵr a gwraig neu fel eich bod wedi ffurfio partneriaeth sifil

Beth arall y mae angen i chi ei wybod

Bydd rhaid i chi brofi pwy ydych chi wrth wneud cais. Hefyd, bydd rhaid i chi ateb cwestiynau am eich amgylchiadau a'ch cefndir a dangos dogfennau swyddogol i brofi'r wybodaeth honno.

Allweddumynediad llywodraeth y DU